Formaty arkuszy rysunkowych

1. Wymiary i kształt arkuszy rysunkowych.

Formaty arkuszy przeznaczonych do wykonania rysunków technicznych są znormalizowane (PN-80/N-01612). Prostokątny kształt arkusza rysunkowego został tak dobrany, żeby każdy arkusz dwa razy większy lub dwa razy mniejszy był podobny do pierwotnego, to jest aby stosunek boku dłuższego do krótszego był zawsze taki sam.

Jako format zasadniczy przyjęto arkusz o wymiarach 297 x 210 mm
i oznaczono go symbolem A4.

Inne formaty (zwane podstawowymi) są wielokrotnymi formatu zasadniczego, to jest są 2, 4, 8 lub 16 razy większe od A4 i oznaczone symbolami A3, A2, A1, A0.

Format

Wymiary arkusza (mm)

http://gim2.scholaris.pl/download/rysunek_techniczny/form.jpg

A0

841 x 1189

A1

594 x 841

A2

420 x 594

A3

297 x 420

A4

210 x 297

2. Obramowanie.

Na każdym rysunku technicznym bez względu na to jakiego jest formatu należy wykonać obramowanie. Ramka powinna być wykonana linią ciągłą w odległości 5mm od krawędzi arkusza.

http://gim2.scholaris.pl/download/rysunek_techniczny/ramka.jpg

3. Tabliczka rysunkowa.

Znaczną część objaśnień i uwag, dotyczących rysunku zawieramy w tabliczce rysunkowej, którą umieszcza się w prawym dolnym rogu arkusza tak aby przylegała do lini obramowania.

Wzór tabliczki rysunkowej.

 

http://gim2.scholaris.pl/download/rysunek_techniczny/tabela.jpg

góra
 

::: Linie rysunkowe

1. Rodzaje linii rysunkowych.

Żeby rysunek techniczny był wyraźny, przejrzysty i czytelny stosujemy różne rodzaje i odmiany linii. Inne linie stosuje się do narysowania krawędzi przedmiotu, inne do zaznaczenia osi symetrii a jeszcze inne do zwymiarowania go.

To jaką, w danej sytuacji, linię należy zastosować na rysunku określa ściśle Polska Norma PN-82/N-01616. Wspomniana norma określa linie do stosowania w różnych odmianach rysunku tecnicznego - maszynowego, budowlanego i elektrycznego. Poniżej przedstawię te rodzaje linii, które dotyczą rysunku technicznego maszynowego i są niezbędne do opanowania podstaw rysunku technicznego.

Do wykonywania rysunków technicznych maszynowych służą następujące rodzaje linii:

  • linia ciągła
  • linia kreskowa
  • linia punktowa
  • linia dwupunktowa
  • linia falista

Poza tym rozróżnia się linie:

  • linia gruba (o grubości a)
  • linia cienka (o grubości b=a/3)

Linia

Gruba

Cienka

ciągła

http://gim2.scholaris.pl/download/rysunek_techniczny/gruba.jpg

http://gim2.scholaris.pl/download/rysunek_techniczny/cienka.jpg

kreskowa

 

http://gim2.scholaris.pl/download/rysunek_techniczny/krcienka.jpg

punktowa

 

http://gim2.scholaris.pl/download/rysunek_techniczny/pktcienka.jpg

dwupunktowa

 

http://gim2.scholaris.pl/download/rysunek_techniczny/dwupktcienka.jpg

falista

 

http://gim2.scholaris.pl/download/rysunek_techniczny/falcienka.jpg

2. Zastosowanie linii.

Grubość linii należy dobierać w zależności od wielkości rysowanego przedmiotu i stopnia złożoności jego budowy. Wybrana grupa grubości linii (grubych i cienkich) powinna być jednakowa dla wszystkich rysunków wykonanych na jednym arkuszu. Np. jeżeli grubość linii grubej wynosi 0,5 mm, to linia cienka powinna mieć grubość 0,18 mm lub jeżeli linia gruba ma grubość 0,7 mm to linia cienka 0,25 mm.

Rodzaj linii

Zastosowanie

Linia ciągła gruba

- widoczne krawędzie i wyraźne zarysy przedmiotów w widokach i przekrojach,
- linie obramowania arkusza,
- zewnętrzny zarys tabliczki rysunkowej,
- krótkie kreski oznaczające końce płaszczyzny przekroju.

Linia ciągła cienka

- linie wymiarowe
- pomocnicze linie wymiarowe,
- kreskowanie przekrojów.

Linia punktowa cienka

- osie symetrii
- ślady płaszczyzn symetrii

Linia dwupunktowa cienka

- linie gięcia

Linia kreskowa cienka

- niewidoczne krawędzie i zarysy przedmiotów

Linia falista cienka

- linie urwania i przerwania przedmiotów
- linie ograniczające przekroje cząstkowe

Przykładowy rysunek techniczny

http://gim2.scholaris.pl/download/rysunek_techniczny/linprzyk.jpg

Na rysunku zastosowano różne rodzaje linii zgodnie z ich przeznaczeniem:

  • obramowanie arkusza - linia ciągła gruba,
  • zewnętrzny zarys tabliczki rysunkowej - linia ciągła gruba,
  • widoczne krawędzie przedmiotu - linia ciągła gruba,
  • linie wymiarowe i pomocnicze linie wymiarowe - linia ciągła cienka,
  • kreskowanie przekroju - linia ciągła cienka,
  • osie symetrii - linia punktowa cienka,
  • linia ograniczająca przekrój cząstkowy - linia falista cienka.